Gratis? Een leugen!
Eén van de leuke dingen bij de thuiskomst na lang te zijn weggeweest, is het doorbladeren van de stapel post en de reclame folders. Het zal natuurlijk toeval zijn, maar het woord GRATIS overheerste in alle soorten lettergrootten. Gratis dit en gratis dat ... 
Merkwaardig eigenlijk, dat het meest misbruikte, meest ongeloofwaardige en meest misleidende woord uit de Nederlandse taal zo prominent aanwezig is, bij promotionele activiteiten. Volgens het woordenboek betekent gratis, "om niet", "kosteloos", "zonder betaling". In het dagelijks leven blijken slechts drie onderwerpen op deze omschrijving van toepassing te zijn: de zon schijnt "om niet", de wind waait "kosteloos" en de regen valt "zonder betaling". In alle andere gevallen, waarin het woord gratis wordt gebruikt, wil het niets ander zeggen dan dat de andere partij dan de ontvanger de kosten betaalt. Wanneer de garagehouder dus zijn lange rekening besluit met de regel "auto gewassen – gratis" betekent dit niets anders dan dat de garagehouder de kosten daarvoor betaalt. Ik kan mij niet voorstellen, dat het personeel in de garage, het half uurtje dat zij aan het wassen van mijn auto hebben besteed, dit doen zonder daarvoor hun salaris te ontvangen. Hetzelfde geldt voor de "gratis matten". Ook die worden door de garagehouder betaald. En wanneer uitgeverij De Kern mij ter gelegenheid van een nieuwe druk van het boek ALLES OVER VERKOPEN, mij 5 exemplaren gratis geeft, dan wil dat niets anders zeggen, dat de uitgeverij alle kosten in de bedrijfskolom, zoals papierleverancier, de zetter, de drukker, de distributeur en niet te vergeten de personeelskosten voor haar rekening neemt. En als deze vijf "om niet" verkregen boeken door mij zijn weggegeven en ik in een enorm gulle bui (wat niet zo vaak voorkomt) ook weer eens een boek zomaar gratis weggeef, betekent dit niet anders, dan ik dit boek heb betaald. Wat kunt u nu als verkoper met deze kennis doen? In een verkoopgesprek heel eerlijk zeggen, dat alle snurkende advertenties, waarin met grote letter het woord GRATIS voorkomt, niet op waarheid berusten. Dit "gratis" zit ergens anders in de kostprijs verwerkt. En waarom zou u dit niet eerlijk zeggen? In plaats van: "bij aankoop van 10 dozen krijgt u er één gratis", zegt u nu heel eerlijk: mijnheer Van Houten, wanneer u nu 10 dozen koopt, dan nemen de prijs van de elfde voor onze rekening". Als goed verkoper heeft u het leugenachtige woord "gratis" niet gebruikt en de waarheid verteld. Maar wat veel belangrijker is, het wérkt! Ik heb dit de afgelopen week zelf ervaren en dit was voor mij aanleiding om er een column aan te wijden. Want als het voor mijn "product" werkt, waarom dan niet bij het uwe? Eén van mijn bevriende relaties wil ter gelegenheid van de komende feestdagen het boek ALLES OVER VERKOPEN aan zijn klanten cadeau doen. Hij vraagt mij om een speciaal prijsje bij een aankoop van 100 boeken. Ik vertel hem, dat ik in verband met de bepalingen in de overeenkomst geen kortingen mag geven, maar stel hem voor, dat hij bij aankoop van 100 boeken er vijf "Gratis" bij krijgt. Vriend niet enthousiast en zegt erover te zullen nadenken. Dat doe ik ook en bel hem de volgende dag op en zeg met volle overtuiging: "Karel, ik heb een goed idee voor je. Je koopt 100 boeken tegen de vastgestelde prijs. Je krijgt er 105 en die laatste 5 betaal ik!". Karel vindt dit een geweldig voorstel (!), bestelt de 100 boeken, krijgt er 105 en iedereen in de bedrijfskolom is blij en gelukkig. Het woord "gratis" is niet gevallen en de waarheid is gezegd. O, ja "Mundus vult decipi" weet u het nog, de wereld wil bedrogen worden. Toen ik dit probleem in mijn omgeving besprak, stelde iemand: "Ja maar ik krijg "het" (wat dat ook zijn mag) om niet; ik behoef er niets voor te betalen". Akkoord, maar de gever betaalt wel de (fabricage)kosten en verwerkt die in zijn calculatie. Want de ondernemer heeft slechts één doelstelling: een aanvaardbaar ROI, Return on Investment. En dit bereikt hij natuurlijk niet, door zijn producten om niet weg te geven. Als een "Deus ex machina" (*) valt tijdens het schrijven van de column een stapel folders op de mat, die mijn gelijk bevestigen: een meubelzaak, die van zijn bankstellen afmoet geeft bij aankoop van een 3+2 bankstel een fiets GRATIS en een andere meubelgigant geeft een Stads/Sport/Toer- of Omafiets ter waarde van € 359 GRATIS bij aankoop van een woonkamer in wit eiken voor € 2499. En als klap op de vuurpijl vertelt onze super kruidenier DIRK in mijn zondagkrant, dat hij een GRATIS magazine weggeeft. Nu ken ik de oude Dirk nog persoonlijk uit de vijftiger jaren, toe ik hem in zijn winkeltje op het Amsterdamse Mercatorplein Castella producten probeerde te verkopen. En geloof mij nu eens voor één keer: DIRK heeft zijn imperium van supermarkten, horecaondernemingen en reisbureaus niet opgebouwd door iets GRATIS weg te geven! Heus mensen, Sinterklaas bestaat echt niet! Richte Lommert Richtelommert.nl (*) Het is de aanduiding voor het verschijnsel uit het klassieke Griekse en Romeinse theater, waarmee een einde werd gebracht aan een hopeloos vastgelopen situatie waarvoor de schrijver kennelijk zelf geen andere oplossing wist. Hierbij werd op ingenieuze wijze (vaak letterlijk) een god van bovenaf op het toneel neergelaten, die vervolgens de situatie tot een goed (of kwaad) einde bracht. De term wordt in deze zin nog steeds gebruikt, al gaat het dan niet meer om een god. In literaire werken en in films komt het nog regelmatig voor dat een vastgelopen plot tot een einde wordt gebracht via een onwaarschijnlijke of onlogische gebeurtenis.
Richte Lommert
|
Richte Lommert heeft meer dan 40 jaar verkoopervaring, van verkoper tot directeur van een opleidingsinstituut voor verkopen. Hij is de auteur van de bestseller "Alles over Verkopen", waarvan inmiddels ruim 40.000 exemplaren zijn verkocht.
Alle artikelen van deze auteur
|
|